Wybierając okna nie kierujmy się jedynie rodzajem materiału, z jakiego wykonane są ramy okienne. Równie ważnymi elementami okien, na które trzeba zwrócić uwagę przy zakupie, są okucia, uszczelki i szyby.

■ Okucia okienne

Jestem zdecydowanym przeciwni­kiem okucia składającego się z dwóch prętów metalowych oraz potężnej klamry umieszczonej w narożniku okna. Za pomocą tego mechanizmu zmienia się pozycję otwarcia okna z rozwieranej na uchylną. Kto osobiście przeżył doświadczenie z „wajchą i drutem”, będzie wiedział, dlaczego mam ta­kie zdanie. Pozostałych Państwa mogę jedynie zapewnić, że mimo niskiej ceny będziecie po roku lub dwóch latach użytkowania tej kon­strukcji żałowali niepotrzebnie wy­danych pieniędzy. Zwłaszcza jeżeli u znajomych zobaczą Państwo okna wyposażone w okucia obwiedniowe. Okucia te, umieszczone na obwodzie skrzydła, po zamknięciu okna są praktycznie niewidoczne. Nie ma niebezpieczeństwa wypad­nięcia skrzydła z zawiasów, a ste­rowanie jedną estetyczną klamką jest łatwe. System blokujących trzpieni pozwala na dociśnięcie za­mkniętego skrzydła do ościeżnicy. Dzięki temu okna są szczelne i się nie wypaczają.

System okuć obwiedniowych stwarza możliwość regulacji i ustawienia w różnych płaszczy­znach, co znacznie usprawnia eks­ploatację okna. Prosta i nieskom­plikowana obsługa, łatwa konser­wacja oraz wiele możliwości otwarcia płaszczyzny skrzydła sprawiają, że to rozwiązanie jest najlepszą propozycją w zakresie okuć okiennych.

Zdecydowanie polecam produkty renomowanych, doświadczonych firm niemieckich. Okucia te wyko­nane są bardzo precyzyjnie oraz z bardzo dobrych materiałów. Niestety i tutaj aktualne jest ha­sło: im taniej, tym większe ryzyko tandety.

■ Uszczelki

Wiele informacji o uszczelkach za­mieściłem w pierwszej części arty­kułu. Z reguły wszystkie firmy sto­sują w swoich oknach uszczelki z tego samego materiału – gumy syntetycznej. Należy więc zwrócić uwagę na jakość założonych uszcze­lek – czy nie mają uszkodzeń, rys, ubytków – oraz na sposób ich założenia – jak wykończone są na­rożniki, czy uszczelki nie są w tych miejscach zbyt krótko przycięte, czy nie są podwinięte pod szyby. W oknach drewnianych szyby zwykle mocowane są silikonem. W pozostałych systemach – w oknach z profili z PCW i alu­minium – stosuje się suche szklenie i uszczelki przeważnie z two­rzywa EPDM (materiał silikonowy – komponent miękkiego PCW) na stałe związane z profilem lub ta­kie, które można wymienić. Pole­cam raczej te drugie. Możemy uniknąć w ten sposób kłopotów w razie uszkodzenia uszczelki. Na rynku dostępne są uszczelki czar­ne. Czarna obwódka wokół szyby może być dla niektórych nieeste­tyczna, zwłaszcza gdy profil jest jasny. Można by zastosować uszczelki na przykład białe, ale po pewnym czasie zauważymy nieko­rzystny efekt – na jasnej uszczelce dużo bardziej widoczne są zabru­dzenia, które po wniknięciu w głąb mikroporowatej struktury tworzywa są nie do usunięcia.

■ Szyby i inne wypełnienia

Podstawowym wypełnieniem pro­fili okiennych jest szkło. Polecam produkowane już w Polsce szkło float (wylewane), które w przeci­wieństwie do szkła Pittsburgh (kiedyś walcowanego, obecnie cią­gnionego), charakteryzuje się bar­dzo małą deformacją obrazu. Na rynku jest do wyboru białe lub barwione szkło float: zapewniają­ce ochronę przed promieniowa­niem słonecznym (refleksyjne, antisol, thermofloat) i szkło odporne na uderzenie (bezpieczne, anty- włamaniowe, hartowane) oraz szkło walcowane – zbrojone i or­namentowe.

Struktura szkła thermofloat za­wiera warstwę metalu. Warstwa ta działa jak lustro odbijające pro­mieniowanie cieplne – w zimie od­bija ciepło do wnętrza, w lecie – na zewnątrz. Dla nieprofe­sjonalisty szyba thermofloat jest nie do odróżnienia od szyby float. Obecnie w oknach jednoramowych standardem stały się szyby zespo­lone. Składają się z dwóch lub trzech tafli szkła rozdzielonych szczelnie zamkniętą pustką wypeł­nioną zwykle suchym powietrzem, czasami argonem, kryptonem lub gazem zwiększającym izolacyj­ność akustyczną – SF⁶. Nie ma cze­goś takiego jak szyby próżniowe. Warstwą izolacyjną jest właśnie warstwa powietrza, z której nad­miar wilgoci wchłaniany jest przez absorbent wilgoci – specjal­ny środek chemiczny wypełniający aluminiową ramkę rozdzielającą tafle szkła.

Polecam szyby podwójne z posze­rzoną ramką szerokości 16 mm (np. 4/16/4 – dwie tafle szkła gru­bości 4 mm każda, rozdzielone są pustką szerokości 16 mm) zamiast preferowanych przez architektów szyb potrójnych z wąskimi ramka­mi (np. 3/8/3/8/3). Izolacyjność akustyczna i izolacyjność cieplna tych szyb jest porównywalna, a masa okna oszklonego zesta­wem dwuszybowym jest o 30% mniejsza, przepuszczalność świa­tła 10-15% lepsza. Ponadto cena zestawu dwuszybowego jest 5-10% niższa. Oszklenie 4/16/4 jest coraz częściej wprowadzane przez wielu producentów jako oszklenie standardowe. Radzę zwrócić uwagę na sposób wykonania szyb zespolonych – czy są właściwie zatopione w masie uszczelniającej. Jakość szyb zależy jedynie od producenta. Jeżeli uda się dotrzeć do dostawcy szyb, zwróćmy uwagę na procent zauto­matyzowania produkcji oraz na długość okresu gwarancji – mini­mum 2 lata, dobrze jeżeli będzie to 5 lat. Pamiętajmy, że jeżeli szy­ba się rozszczelni, mamy prawo do bezpłatnej wymiany. Warto też, już przy zakupie, dobrze i dokład­nie obejrzeć powierzchnie szyb i natychmiast zgłosić zauważone uszkodzenia.

Z innych rodzajów wypełnień war­to wspomnieć o taflach z poliwę­glanu. Jest to materiał bardzo od­porny na uderzenia, doskonale na­daje się do wypełniania ścianek działowych, zewnętrznych konstrukcji dachów i ogrodów zimo­wych, pasaży, a możliwość wygi­nania płyt pozwala osiągnąć impo­nujące efekty plastyczne. Na zakończenie parę słów o wypeł­nieniach drzwi balkonowych i ta­rasowych, które są również ofero­wane przez producentów okien. Oprócz szkła i płyt poliwęglano- wych często stosowanym wypeł­nieniem drzwi są płyty warstwo­we. Składają się one z obustronnie okleinowanej płytami z PCW war­stwy spienionego PCW lub pianki poliuretanowej. Na rynku dostęp­ne są bardzo oryginalne formy i kolory płyt. Zwykle jednak wypeł­nienia te są bardzo drogie. Płyty z wkładem z blachy aluminiowej stanowią również zaporę antywłamaniową. W konstrukcjach alumi­niowych często stosowane są tak­że wypełnienia z odpowiednio bar­wionych blach aluminiowych.